Ledenjak Thwaites na zapadu Antarktika, poznat kao "ledenjak sudnjeg dana", topi se znatno brže nego što su dosadašnji naučni modeli predviđali.
Novo istraživanje naučnika sa Univerziteta Kalifornije u Irvineu i NASA-inog Laboratorija za mlazni pogon pokazalo je da bi do 2100. godine mogao doprinijeti porastu globalnog nivoa mora za oko tri centimetra, dvostruko više nego što se ranije procjenjivalo.
Plima i oseka
Thwaites je ledena masa površinom približna američkoj saveznoj državi Floridi. Već sada učestvuje s oko četiri posto u godišnjem porastu nivoa svjetskih mora. Njegov potpuni kolaps mogao bi podići nivo mora za približno 65 centimetara, dok bi destabilizacija šireg ledenog pokrova zapadne Antarktike dugoročno mogla izazvati porast i do tri metra.
Istraživanje, objavljeno u časopisu Nature Communications, pokazuje da topla morska voda prodire duboko ispod ledenjaka, gdje ubrzava topljenje. Na taj proces utiču plima i oseka, koje omogućavaju vodi da prodire i povlači se ispod ledene mase. Raniji modeli nisu dovoljno uzimali u obzir ovu široku zonu kontakta između leda i okeana.
Olujni valovi
Naučnici upozoravaju da bi povlačenje ledenjaka moglo postati još brže jer se morsko dno ispod njega spušta prema unutrašnjosti Antarktike.
Istraživanje procjenjuje da postoji 60 posto vjerovatnoće da će Thwaites do kraja stoljeća izgubiti oslonac na važnoj podmorskoj uzvisini, što bi moglo dodatno ubrzati gubitak leda.
Čak i manji porast nivoa mora povećava rizik od poplava u obalnim područjima, jer olujni valovi lakše prodiru u naseljena mjesta.
Naučnici ističu da još postoje brojne nepoznanice o procesima ispod ledenjaka, zbog čega su potrebna dodatna mjerenja. Nova ekspedicija planirana je za 2028. godinu, kada bi instrumenti trebali omogućiti detaljnije praćenje uticaja morske vode na stabilnost ove ogromne ledene mase.
Foto: Screenshot
