Predsjednik Austrijskog komiteta za proširenje NATO-a Gunther Fehlinger iznio je novi prijedlog ustavne reforme Bosne i Hercegovine kojim predviđa ukidanje postojećih etničkih entiteta i uspostavljanje moderne evropske federacije sastavljene od 10 saveznih država.
Fehlinger je u javnosti poznat kao austrijski ekonomista, politički analitičar i dugogodišnji zagovornik proširenja Evropske unije i NATO-a. Bio je i generalni sekretar Unije malih i srednjih preduzeća (SME Union) pri Evropskoj narodnoj partiji (EPP). Poznat je po snažnim proatlantskim stavovima, zalaganju za ukidanje neutralnosti Austrije, kao i podršci uključivanju zemalja Zapadnog Balkana u transatlantske integracije.
Njegovi raniji prijedlozi i istupi vezani za rješavanje političkih kriza na Balkanu često su izazivali burne reakcije regionalnih zvaničnika.
U novom proglasu Fehlinger navodi da je Bosni i Hercegovini potrebna potpuno nova ustavna arhitektura koja bi bila federalna, demokratska, multietnička i evropska. Kako navodi, takvim modelom trebalo bi okončati ono što naziva dugogodišnjom "Dejtonskom paralizom".
Njegov prijedlog isključuje mogućnost secesije ili podjele Bosne i Hercegovine, uz insistiranje na principu jednakog građanstva i regionalne demokratije.
Prema njegovom planu, BiH bi bila podijeljena na 10 saveznih jedinica:
Una–Sana – centar Bihać
Krajina – centar Banja Luka
Posavina – centar Brčko, uključujući Brčko distrikt
Drina – centar Višegrad
Soli – centar Tuzla
Centralna Bosna – centar Zenica
Vrhbosna – centar Sarajevo, koje bi ostalo glavni grad federacije
Tropolje – centar Livno
Zapadna Hercegovina – centar Mostar
Istočna Hercegovina – centar Trebinje
Snažna federalna vlast u Sarajevu
Predloženi model podrazumijeva snažnu federalnu vladu sa sjedištem u Sarajevu. Ona bi imala isključivu nadležnost nad ključnim pitanjima poput vanjske politike, odbrane, NATO-a i integracija u Evropsku uniju, državljanstva, kontrole granica i carina, federalnog pravosuđa te nacionalne infrastrukture.
Istovremeno, deset saveznih država imalo bi široke nadležnosti u oblastima obrazovanja, zdravstvene administracije, regionalnog razvoja, kulture i lokalne samouprave.
Fehlinger smatra da bi takav sistem predstavljao istinski federalizam, a ne dodatnu fragmentaciju zemlje. Prema njegovom stavu, upravo bi ovakva ustavna reforma predstavljala put kojim bi Bosna i Hercegovina mogla napredovati prema punopravnom članstvu u NATO savezu i Evropskoj uniji.
Gunther Fehlinger je austrijski ekonomista, politički analitičar i aktivista poznat po snažnom zalaganju za proširenje NATO-a i Evropske unije, posebno na zemlje Zapadnog Balkana. Bio je generalni sekretar Unije malih i srednjih preduzeća (SME Union) pri Evropskoj narodnoj partiji (EPP), a poznat je i po kritikama austrijske neutralnosti. Njegovi često oštri i kontroverzni politički stavovi o Balkanu, Ukrajini i evropskim integracijama nerijetko izazivaju reakcije u regionu.
Foto: X
